En desenvolvemento do referido artigo 119 da Constitución, aprobouse, o día 10 de xaneiro de 1996, a Lei de asistencia xurídica gratuíta. Segundo o artigo 2 desta norma, teñen dereito á prestación da asistencia xurídica gratuíta:

• Os cidadáns españois, os nacionais dos demais Estados membros da Unión Europea e os estranxeiros que se encontren en España, cando acrediten insuficiencia de recursos para litigar.
• As entidades xestoras e servizos comúns da Seguridade Social, en todo caso.
• As seguintes persoas xurídicas cando acrediten insuficiencia de recursos para litigar:
  • Asociacións de utilidade pública, previstas no artigo 32 da Lei orgánica 1/2002, do 22 de marzo, reguladora do dereito de asociación.
  • Fundacións inscritas no rexistro público correspondente.
• Na orde xurisdicional social, ademais, os traballadores e beneficiarios do sistema de Seguridade Social, tanto para a defensa en xuízo coma para o exercicio de accións para a efectividade dos dereitos laborais nos procedementos concursais. Así mesmo, o dereito á asistencia xurídica gratuíta recoñéceselles aos traballadores e beneficiarios da Seguridade Social para os litixios que sobre esta materia se tramiten ante a orde contenciosa-administrativo.
• Na orde contencioso-administrativo, así como na vía administrativa previa, os cidadáns estranxeiros que acrediten insuficiencia de recursos para litigar terán dereito á asistencia letrada e á defensa e representación gratuíta nos procedementos que poidan levar á denegación da súa entrada en España, á súa devolución ou expulsión do territorio español, e en todos os procedementos en materia de asilo.
• Nos litixios transfronteirizos en materia civil e mercantil, as persoas físicas contempladas no capítulo VIII da lei, nos termos que nel se establecen.